لوپوس چیست و چه تاثیری بر دهان دارد؟

دهان می تواند پنجره ای به روی سلامت کلی بدن باشد. هنگامی که فرد به یک بیماری مزمن همچون لوپوس ابتلا می یابد، حفظ سلامت حداکثری دهان به اندازه حفظ سلامت کل بدن اهمیت دارد. بدون داشتن یک رژیم غذایی مناسب، خود مراقبتی و مداخلات دندانپزشکی امکان دارد سلامت کلی بدن در اثر حملات باکتری ها و موارد مهاجم دیگر ضعیف و آسیب پذیر شود. مبتلایان به لوپوس باید به بروز هر گونه علامت یا تغییر جدید در وضعیت سلامت بدن یا دهان و دندان توجه ویژه داشته باشند.

نزدیک به ۴۰ درصد از مبتلایان به لوپوس به زخم های مختلف دهانی از جمله موارد زیر دچار می شوند:

ژنژیویت دسکواماتیو:

زخم، قرمزی و پوسته ریزی لثه ها

ژنژیویت حاشیه ای:

زخم در نواحی رایج تجمع غذا در دهان و اطراف دندان ها

ضایعات مخاطی دهان:

زخم هایی دردناک و به رنگ سفید

آیا بیماری لوپوس خطرناک است؟

زخم های دهانی را باید کاملا جدی گرفت زیرا برخی از آ« ها بسیار خطرناک می باشند. این زخم ها طیف وسیعی داشته و از تاول ها (آفت دهان) تا جراحات را شامل می شوند. این زخم ها می توانند عارضه جانبی مصرف برخی دارو ها یا بیماری های خاصی همچون لوپوس یا آرتریت روماتوئید باشند. با اینکه زخم ها و ضایعات دهانی اغلب ناشی از لوپوس سیستمیک هستند اما برخی مواقع می توانند بیانگر ابتلا به لوپوس پوستی یا دیسکوئید نیز باشند. تحقیقات نشان داده اند که به محض مشاهده این علائم جدی، مراجعه به پزشک متخصص ضرورت دارد. زخم های دهانی از مهم ترین علائم لوپوس در کودکان بوده که معمولا مخفی باقی می مانند. اغلب زخم ها بدون درد بوده و بر روی کام سخت دهان شکل می گیرند. در موارد نادر ممکن است کودکان مبتلا به لوپوس دیسکوئید به زخم هایی بر روی کام نرم، زبان و پوشش لب ها و گونه ها دچار شوند. این زخم ها بیانگر نیاز به درمان فوری نه تنها برای لوپوس بلکه برای حفظ سلامت دهان و دندان همگام با رشد کودک هستند.

لوپوس در دهان

افراد مختلفی از تیم درمان از جمله متخصص پوست و دندانپزشک می توانند مشکلات دهانی را تشخیص داده و درمان کنند. دندانپزشک اغلب می تواند بیماری های دهانی را با مشاهده و یا معاینه دندانی تشخیص دهد. در صورتی که بیماری تهاجمی تر بوده یا بیمار مشکوک به لوپوس باشد، انجام آزمایش های تشخیصی بیشتری نیاز خواهد بود.

تشخیص بیماری لوپوس چگونه انجام می‌شود؟

تشخیص لوپوس می تواند موارد زیر را در بر گیرد:

✔️ تاریخچه کامل پزشکی و سلامت خانوادگی فرد

✔️ معاینه فیزیکی

✔️ نمونه برداری پوستی

✔️ انجام آزمایش های آزمایشگاهی همچون خون، ادرار، ارزیابی کلیه و تست های پادتن

درمان قطعی لوپوس

درمان زخم های دهانی و لثه در اثر لوپوس

  • در صورت پایداری عفونت، مصرف دارو های آنتی بیوتیک و یا ضد قارچ
  • کوتیکوستروئید ها همچون پردنیزون و پردنیزولون
  • دارو های ضد مالاریا همچون هیدروکسی کلروکین
  • پماد های استروئیدی موضعی
  • هیدروکورتیزون خوراکی
  • قرص های کورتیکوستروئیدی مکیدنی
  • دارو های بی حس کننده موضعی همچون بنزوکائین
  • دارو های بیولوژیک همچون بلی موماب (بنلیستا)
  • دهان شویه های ضد میکروبی
  • ژل ها، اسپری ها و دهان شویه های ضد درد
  • شستشوی دهان با آب نمک گرم
  • خمیر دندان ها و دهان شویه های مخصوص دندان ها و لثه های حساس
  • درمان با لیزر قرمز

درمان ژنژیویت و پریودنتیت ناشی از لوپوس

جرم گیری:

این درمان یک پاکسازی عمیق برای رفع هر گونه رد جرم و باکتری از سطوح دندان ها و زیر خط لثه است.

تسطیح ریشه دندان:

تسطیح ریشه دندان شامل برداشت محصولات زائد باکتریایی می شود که در اثر التهاب به وجود آمده اند. این فرایند شامل صاف کردن ریشه دندان و رفع تجمع پلاک ها جهت ارتقا روند التیام می شود. دارو های آنتی بیوتیک می توانند برای درمان و پیشگیری از عفونت های لثه پس از جرم گیری و تسطیح ریشه دندان به کار روند.

جراحی فلپ:

در این جراحی لثه ها به طور موقت به عقب رانده می شوند تا دسترسی به ریشه دندان جهت پاکسازی امکان پذیر باشد.

پیوند بافت نرم:

امکان دارد مقداری از پوست به محل فاقد بافت لثه پیوند داده شود.

پیوند استخوان:

در صورت تخریب استخوان، جهت کمک به نگه داشتن دندان ها در محل خود پیوند استخوان انجام می شود.

بازتولید هدایت شده بافتی:

این فرایند به استخوان کمک می کند تا در محل تخریب توسط باکتری، دوباره رشد کند. دندانپزشک با قرار دادن یک ماده مخصوص در بین استخوان و دندان ها، از رشد ناخواسته بافت های دیگر جلوگیری می کند.

پروتئین های محرک بافتی:

یک ژل پروتئینی به ریشه دندان اعمال می شود تا تولید مینا، بافت نرم و استخوان سالم را تحریک کند.

امکان دارد، برای درمان مشکلات دندانی همچون پوسیدگی، حفرات دندانی، عدم توازن، عقب نشینی لثه ها و دیگر مشکلات به ترمیم دندانی نیاز باشد. این ترمیم ها شامل پر کردن و استفاده از پل های دندانی، تاج دندان، دندان مصنوعی و ایمپلنت دندانی می شوند. در صورت ناترازی شدید دندان ها در اثر بیماری لوپوس ممکن است به جراحی لثه، فک و دهان نیز نیاز باشد.

عکس بیماری لوپوس
عکس بیماری لوپوس

عوارض لوپوس

برخی دارو ها از جمله موارد به کار رفته در درمان لوپوس می توانند سبب بروز زخم های دهانی شوند. این موارد شامل دارو های سرکوب کننده سیستم ایمنی، کورتیکوستروئید ها و دارو های ضد روماتیسمی همچون متوتروکسات می شوند. 

عوامل ژنتیکی، فقدان مراقبت و بهداشت دندانی همچون زخم ها و ضایعات دهانی بر سلامت دهان و دندان تاثیر می گذارند. افراد مبتلا به لوپوس در مقایسه با دیگران بیشتر در معرض دچار شدن به حفرات و پوسیدگی های دندانی هستند. در حالی که دانشمندان از علت دقیق این موضوع اطلاع ندارد اما موارد زیر را تخمین می زنند:

بهداشت نامناسب دندان: امکان دارد افراد مبتلا در اثر دیگر علائم لوپوس یا تجربه درد دهانی احساس مناسبی نداشته و رعایت بهداشت دهانی یا مراجعه به دندان پزشک را نادیده گیرند.

اختلال در عملکرد غده های بزاقی: سندرم شوگرن می تواند مقدار بزاق ترشح شده را تحت تاثیر قرار دهد.

عدم تعادل در نوع و تعداد میکروب های دهان: بیماری لوپوس تعادل میکروبی دهان را به هم زده و تنوع آن ها را کاهش می دهد.

یکی از علائم رایج  شوگرن، خشکی دهان است. بزاق با بردن مواد غذایی به معده و خنثی کردن اسید باکتری ها به حفظ سلامت دندان ها کمک می کند. بزاق همچنین در تجزیه مواد غذایی و شروع فرایند هضم نیز مفید است. افراد در هنگام خشکی دهان بیشتر مستعد ابتلا به بیماری و مشکلات دهان و دندان هستند. در صورت خشکی دهان، پلاک ها تجمع کرده و دندان ها را پوسیده می کنند. در نتیجه تجمع پلاک ها لثه ها ملتهب شده و ژنژیویت ایجاد می شود. عدم توانایی جویدن و هضم مناسب غذا می تواند سبب بروز مشکلات گوارشی شود. قدرت بزاق به آسانی دست کم گرفته می شود. علائم سندرم شوگرن معمولا با مصرف دارو های افزاینده ترشح بزاق از جمله پیلوکارپین و سویملین (اووزاک) درمان می شوند. دیگر درمان های خشکی دهان شامل اسپری ها و محلول های بزاق مصنوعی، نوشیدن آب، اجتناب از مصرف کافئین، جویدن آدامس های بدون شکر و مکیدن آب نبات های فاقد قند می شوند.

افراد مبتلا به لوپوس از نظر ابتلا به بیماری های لثه ای (پریودونتیت) در معرض خطر بسیار بالا تری هستند. یکی از دلایل این خطر ابتلای افراد مبتلا به لوپوس به باکتری اگرگاتی باکتر اکتینومایست کمیتانس است. این باکتری اغلب در هنگام حضور بیماری های لثه ای شدید تر و تجربه فعالیت شدید بیماری لوپوس دیده می شود.

دکتر سمانه شیرانی متخصص دهان و دندان

این نوشته رو دوست داشتید؟

[wp_ulike]
به اشتراک گذاری بر روی facebook
اشتراک گذاری در فیسبوک
به اشتراک گذاری بر روی twitter
اشتراک گذاری در توییتر
به اشتراک گذاری بر روی linkedin
اشتراک گذاری در لینکدین
به اشتراک گذاری بر روی telegram
اشتراک گذاری در تلگرام

طرح پرسش از دکتر

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
زنبیل خرید
پرسش از دکتر